Nu in Science Live

Er is op dit moment geen onderzoek in Science Live. Het volgende onderzoek start zaterdag, 8 juli 2017 en heet:
Het verwerken van positieve reclame

Alle Science Live onderzoeken ›

Hieronder vind je een beroemd experiment uit de gedragswetenschappen:

Robbers-cave

Robbers Cave-experiment

Het Robbers Cave-experiment van Muzafer Sherif geldt als een van de eerste sociaalpsychologische onderzoeken op het gebied van vooroordelen en discriminatie. Hij probeerde in zijn experiment te achterhalen hoe vooroordelen ontstaan, en vooral ook hoe deze weer weggenomen kunnen worden.

Conflict

In 1954 selecteerde Sherif 24 elfjarige jongetjes met een vergelijkbare achtergrond. Allemaal kwamen ze uit middelklasse gezinnen en presteerden ze goed, zowel sociaal als op school. Sherif verdeelde de jongetjes in twee groepen die elk met een bus naar een zomerkamp gingen. De jongens kenden elkaar nog niet, maar binnen twee dagen ontstond er al een duidelijk groepsgevoel tussen de jongens. De ene groep noemde zichzelf de ‘Rattlers’ (ratelslangen) en de andere de ‘Eagles’ (adelaars).

Een week lang dachten beide groepen dat zij de enige jongens in het kamp waren. Maar toen brachten de onderzoekers de groepen met elkaar in contact. En dat had direct gevolgen. Binnen de kortste keren scholden de twee groepen elkaar uit. De onderlinge rivaliteit werd alleen maar erger toen de groepen tegen elkaar moesten strijden in verschillende sportwedstrijden. De spanning tussen de Rattlers en de Eagles liep zo hoog op, dat de groepen al snel weigerden nog in dezelfde ruimte te eten. Tijd voor fase drie van het experiment.

In de derde – en laatste — fase van het experiment probeerde Sherif de twee groepen met elkaar te laten verzoenen. Eerst door ze met elkaar in contact te brengen en met elkaar te laten communiceren. Maar dat had nog niet het gewenste effect. Sherif besloot daarop de jongens samen te laten werken om een hoger doel te bereiken. Hij liet ze samen de kapotte watervoorziening repareren en de bus terug naar het kamp duwen, nadat deze met motorpech was gestrand. En dat werkte wel: de vrede werd hersteld en uiteindelijk besloten de jongens zelfs in dezelfde bus terug naar huis te willen worden vervoerd.

Gezamenlijk streven

Sherif ziet de groepen jongens als twee mini-culturen met elk hun eigen sociale structuur. Contact tussen de verschillende culturen resulteert in spanning, die alleen is weg te nemen door een gezamenlijk streven. Vergelijk het met de supporters van voetbalverenigingen die elkaar niet kunnen luchten of zien, maar ineens wel schouder aan schouder staan als het nationaal elftal speelt.

Volgens sommige psychologen trok Sherif zijn conclusies echter iets te gemakkelijk. Hij vertelde namelijk niet dat hij het experiment al twee keer eerder had uitgevoerd. De eerste keer namen de twee groepen het samen op tegen een gezamenlijke vijand en de tweede keer waren ze zich bewust van de manipulatie en keerden ze zich gezamenlijk tegen de onderzoekers. De onderzoekers vormden dus onbewust een derde groep in het experiment, naast de Rattlers en de Eagles. En in plaats van zich met elkaar verzoenen, kunnen twee groepen zich ook keren tegen die derde, machtige groep. De twee groepen kunnen dan weliswaar samen door één deur, maar van vrede is geen sprake; eerder een voorlopige, strategische wapenstilstand.

Nieuws van Science Live